17 października 2017, imieniny Małgorzaty, Ryszarda, Gabrieli

Na temat, natemat.com.pl, Piotr Janczarek, Iwona Janczarek
 
Strona główna
Rozrywka i Refleksja
Diety
Podróże
Zdrowie
Dzieci w szkole
Prawo i finanse
Smacznie
Berlin
Konkursy
  Problem z poceniem się stóp  Żylaki. Poważna choroba układu krążenia  Odporność, przeziębienia, infekcje wirusowe  Nowoczesna metoda leczenia zaćmy  Nowoczesna diagnostyka i leczenie osteoporozy  Dziecko  Zatoki. Nowa metoda leczenia  Ból  Chemikalia w jedzeniu. Czy trzeba się ich obawiać? Biomonitorowanie człowieka  Bóle kręgosłupa - książka  Ciśnienie krwi  Choroba zwyrodnieniowa stawów  Okulista  Dlaczego warto zadbać o dobre bakterie?  Stomatologia  Diabetolog  Przed operacją. Jak się przygotować.  Uzależnienia  Zdrowo i bezpiecznie w podróży  Hemoroidy. Objawy i ich łagodzenie. Leczenie.  Borelioza - co trzeba wiedzieć o tej chorobie?  Badania - kalendarz badań profilaktycznych  Neurolog  Psychika  Gastrolog  Infekcje intymne  Dermatolog  Karmienie piersią  Laryngolog  Onkolog  Ginekolog i Seksuolog  Ruch, ćwiczenia, sport  Bezpieczne leki  Kardiolog

Choroba afektywna dwubiegunowa

fot. Shutterstock 

drukuj artykuł z portalu natemat.com.pl

Choroba afektywna dwubiegunowa. ChAD. Choroba psychiki. Wahania nastrojów. Depresja. Euforia. Jak leczy się chorobę afektywną dwubiegunową. Trójprzymierze terapeutyczne. Droga Do Siebie.

Od depresji po euforię, tak można najkrócej określić chorobę afektywną dwubiegunową (ChAD), w porównaniu do zwykłych wahań nastrojów, te związane z chorobą są znacznie bardziej intensywne i skrajne, dlatego mają destrukcyjny wpływ na funkcjonowanie chorego.  Choroba afektywna dwubiegunowa jest przewlekłym zaburzeniem psychicznym, które wpływa na samopoczucie oraz zachowanie osoby chorej. Przebieg choroby jest bardzo różnorodny i zależy od rodzaju zaburzenia – objawy manii i depresji mogą występować oddzielnie w długich odstępach czasu lub na przemian w tym samym okresie, z lekkim lub dużym nasileniem.

prof. Bogdan de Barbaro
prof. dr hab. n. med. Bogdan de Barbaro, kierownik Zakładu Terapii Rodzin Katedry Psychiatrii Collegium Medicum Uniwersytetu Jagiellońskiego
- Choroba afektywna dwubiegunowa jest najczęściej występującą chorobą psychotyczną. Niestety lekarze nadal mają trudności z jej zdiagnozowaniem, natomiast pacjenci oraz ich najbliżsi nie mają świadomości choroby. Doświadczane epizody manii oraz depresji interpretują jako reakcje na  codzienne życiowe sytuacje, a nie jako objawy ChAD.











Objawy choroby
Podstawowe objawy depresji to m.in.: przygnębienie, pesymizm, utrata energii, niechęć do wykonywania jakichkolwiek czynności, zmęczenie, utrata zainteresowań. W okresie depresji często występują także inne objawy psychologiczne: poczucie niskiej wartości, niska samoocena; smutek; poczucie winy, porażki, brak nadziei. Osłabieniu ulegają także funkcje poznawcze: pogarszają się pamięć i koncentracja uwagi; dużą trudność sprawia podejmowanie nawet prostych decyzji. Charakterystyczne są także objawy somatyczne: utrata łaknienia, zmniejszenie masy ciała, problemy z trawieniem; zaburzenia snu. Kiedy depresja jest bardzo nasilona, chory może próbować popełnić samobójstwo. Depresję można rozpoznać, jeżeli jej objawy utrzymują się przez co najmniej 2 tygodnie i powodują upośledzenie funkcjonowania na różnych polach aktywności.

Drugim biegunem w chorobie afektywno dwubiegunowej są stany maniakalne/hipomaniakalne, których objawy są przeciwstawne w stosunku do depresji. Do charakterystycznych cech hipomanii należą: łagodne wzmożenie nastroju, zwiększona energia i aktywność, dobre samopoczucie fizyczne i psychiczne. Osoby w stanie hipomanii łatwiej nawiązują kontakty towarzyskie, są bardzo rozmowne. Mogą wystąpić również takie dolegliwości, jak drażliwość i zaburzenia koncentracji. Jeżeli objawy drugiego bieguna choroby mają znacząco większe nasilenie, wtedy stan taki określamy jako epizod manii. Epizod maniakalny charakteryzuje: podwyższenie nastroju i niezwykle dobre samopoczucie, któremu towarzyszy poczucie nieograniczonych możliwości, optymizmu i wiary w siebie, często połączonej ze skłonnością do przeceniania własnych zdolności; podejmowanie niepotrzebnego ryzyka; przypływ energii, który pozwala na wykonywanie rożnych czynności przez cały dzień, bez uczucia zmęczenia; nawiązywanie kontaktów nie sprawia trudności; myśli biegną bardzo szybko, mowa jest przyśpieszona, tematy rozmów zmieniają się jak w kalejdoskopie. Chory w tym stanie potrzebuje niewiele snu.
- Chorzy różnie przechodzą przez stany chorobowe. Możliwa jest bezpośrednia zmiana fazy od depresji po hipomanią, a także fazy: hipomania - zdrowie - depresja - informuje prof. Łukasz Święcicki, kierownik Oddziału Chorób Afektywnych II Kliniki Psychiatrii Instytutu Psychiatrii i Neurologii.
- Na 15 lat życia z chorobą, połowa czasu to stan zdrowia, 35% tego okresy zajmują łącznie fazy depresji, pozostały czas to hipomania lub stan mieszany - uzupełnia prof. Łukasz Święcicki.
Choroba afektywna dwubiegunowa może przebiegać w różny sposób. Charakterystyczną cechą ChAD jest jej nawrotowość. U 90% osób, które przebyły jeden epizod chorobowy, występują nawroty. Najczęściej epizody chorobowe oddzielone są okresami bezobjawowymi określanymi jako remisja. Niekiedy mania przechodzi w depresję lub depresja w manię.

Trudności z rozpoznaniem
Nie jest łatwo rozróżnić zwykłą depresję od tej, która jest fazą ChAD, mamy tu do czynienie z około 50-60% pomyłek diagnostycznych. Nie łatwiej jest wcale, gdy chory znajduje się w fazie hipomanii. Skoro czuje się świetnie, nie ma powodów, aby szedł do lekarza, zwłaszcza nie mając świadomości swojej choroby.
- Hipomania dobrze jest oceniana np w pracy, taki pracownik daje z siebie wszystko, z entuzjazmem podchodzi do swoich obowiązków - zauważa prof. Święcicki. - Czasy mamy hipomaniakalne, pracujemy, jako społeczeństwo, aby rozwijać to w ludziach, także u tych, którzy mają tylko niewielkie zadatki na tę chorobę.
Rodziny również niezbyt często chodzą z chorymi do lekarza, a pomoc bliskich jest bardzo istotna w diagnozowaniu choroby i późniejszej terapii. Życie z osobą chorą jest bardzo ciężkie dla rodziny, są to zwykle osobnicy despotyczni, szastający pieniędzmi, lubią sporty ekstremalne i częściej powodują wypadki drogowe.
Choroba najczęściej rozpoczyna się w wieku 20.-30. lat. U połowy pacjentów pierwszym epizodem jest depresja. Często chory i rodzina nie interpretują dziwnych zachowań i wahań nastroju jako zaburzeń odbiegających od normy, przez co choroba może rozwijać się niezauważona lub być błędnie zdiagnozowana. Najczęstszym nieprawidłowym rozpoznaniem jest depresja nawracająca, zaburzenia osobowości, a w młodym wieku - ADHD. Wynika to zwykle z przeoczenia lub błędnej interpretacji objawów hipomaniakalnych.

Dlaczego chorujemy?
Przyjmuje się, że ChAD spowodowana jest interakcją kilkunastu lub nawet kilkudziesięciu "wadliwych" genów. Skutkiem ich obecności są zaburzenia funkcji błony komórkowej neuronów, a także zachwianie równowagi ilościowej substancji neuroprzekaźnikowych, które regulują nastrój i napęd. Poza uwarunkowaniami biologicznymi ważną rolę odgrywają czynniki środowiskowe, które mogą wpływać zarówno na wystąpienie depresji, jak i manii (hipomanii). Dodatkowo bodźcami wyzwalającymi zaburzenia nastroju mogą być (gdy trwają przez dłuższy okres): zaburzenia rytmów okołodobowych (niedobór snu) oraz nadużywanie alkoholu i substancji psychoaktywnych oraz innych leków, które pogłębiają utratę kontroli nad zachowaniem i są czynnikiem destabilizującym nastrój.

prof. Łukasz Święcicki


Prof. Łukasz Święcicki


- Przyczyną zachorowania mogą być przykre wydarzenia. Zdarza się, również, że chorobę mogą spowodować zdarzenia pozytywne, jak awans w pracy, czy narodziny dziecka. Każde, pozytywne i negatywne zdarzenia powodujące stres, ale muszą one trafić na odpowiednie podłoże biologiczne.












Jakie są typy choroby afektywnej dwubiegunowej?

Choroba afektywna dwubiegunowa typu I - charakteryzuje się występowaniem epizodów depresji 
i manii;
Choroba afektywna dwubiegunowa typu II – występują epizody depresji i hipomanii;
Zaburzenie typu spektrum choroby afektywnej dwubiegunowej – charakteryzuje się występowaniem epizodów depresji i innych cech „dwubiegunowości”: np. krótkotrwałe hipomanie, częste nawroty depresji, obciążenie rodzinne chorobą afektywną dwubiegunową
Cyklotymia - zaliczana do przewlekłych zaburzeń nastroju; charakterystyczną cechą są stałe zmiany nastroju, które oscylują między łagodnymi objawami depresji i stanami nieznacznie wzmożonego samopoczucia, które nie są nasilone w takim stopniu jak w epizodzie depresji i manii/hipomanii.

Jak leczy się ChAD?

Największą szansę osiągnięcia długotrwałej poprawy daje leczenie zintegrowane, czyli zastosowanie farmakoterapii, psychoterapii, terapii rodzinnej. W chorbie afektywnej dwubiegunowej leczenie - jego cele, stosowane leki są uzależnione od tego, czy chory jest w okresie depresji, manii, czy remisji. Farmakoterapia powinna być wspomagana psychoterapią. Pacjentowi proponuje się rożne formy psychoterapii, w zależności od potrzeb, czyli indywidualną, grupową, małżeńską, rodzinną. Najważniejszą metodą psychoterapeutyczną jest psychoedukacja - poinformowanie pacjenta o przebiegu choroby, metodach leczenia, zasadności przyjmowania leków oraz sposobach zapobiegania i rozpoznawania wczesnych objawów nawrotu.
W wypadku farmakoterapii stosuje się różne leki. Są to:
leki normotymiczne I generacji (wprowadzone w latach 1960-1980): lit, walproinian, karbamazepina,: mają one działanie przeciwmaniakalne, wzmacniające działanie leków przeciwdepresyjnych, a przy długotrwałym stosowaniu zmniejszają ryzyko nawrotu choroby;
leki normotymiczne II generacji (wprowadzone po roku 1995):    
atypowe leki przeciwpsychotyczne klozapina, olanzapina, kwetiapina, aripiprazol, mają one działanie przeciwmaniakalne, kwetiapina ma dodatkowo działanie przeciwdepresyjne, przy długotrwałym stosowaniu (często w skojarzeniu z lekiem normotymicznym I generacji) zmniejszają ryzyko nawrotu choroby 
lamotrigina; ma działanie przeciwdepresyjne, a przy długotrwałym stosowaniu zapobiega nawrotom choroby
leki przeciwdepresyjne wywierające lecznicze działanie na objawy depresji, najczęściej stosuje się je 
w skojarzeniu z lekami normotymicznymi;
leki przeciwlękowe i nasenne - mają znaczenie wyłącznie pomocnicze i wspomagające dla podstawowego leczenia.

Droga Do Siebie

Rozpoczęła się druga edycja ogólnopolskiego programu edukacyjnego: "Droga Do Siebie" poświęconych chorobie afektywnej dwubiegunowej i schizofrenii. Bierze w nim udział 16 organizacji pozarządowych. Głównym celem programu jest edukacja i wspieranie osób z zaburzeniami psychicznymi w poznawaniu swojej choroby, w radzeniu sobie ze stanami emocjonalnymi jej towarzyszącymi, w uzyskiwaniu integracji z samym sobą i z otoczeniem. Takie działania w efekcie pomagają w osiąganiu i doświadczaniu przez pacjenta lepszej jakości życia.

Trójprzymierze terapeutyczne

- Podstawą merytoryczną programu Droga Do Siebie - red) jest koncepcja trójprzymierza terapeutycznego, które jest kluczowe w udanej relacji psychoterapeutycznej. Trójprzymierze zakłada świadomy udział pacjenta w terapii oraz angażuje w proces terapeutyczny najbliższych, aby wspólnie z terapeutą zwalczyć objawy choroby oraz poprawić komfort życia osoby chorej oraz jego rodziny (…) – mówi prof. Bogdan de Barbaro.

Więcej informacji na temat choroby i programu:
kliknij: www.drogadosiebie.pl

 

O NAS | KONTAKT | REKLAMY | MAPA STRONY | MAPA XML

Netpress, Iwona Janczarek

ul. Cyklamenowa 5, 05-077 Warszawa
Tel: 604 201 109, E-mail: allpress@pro.onet.pl

NBS - najlepsze strony internetowe